SPK Borsada Pay Sahipliği ve Fiili Dolaşıma İlişkin Yeni Düzenlemeler Getirdi
Uluslararası endeks sağlayıcılarının, özellikle MSCI’nın eleştirileri sonrasında harekete geçen Sermaye Piyasası Kurulu (SPK), borsada işlem gören ihraççıların sermayelerinde pay sahipliği bildirim yükümlülük sınırını yüzde 5’ten yüzde 3’e düşürdü.
8 Eylül 2026 tarihli 2026/57 sayılı Bülten ile Sermaye Piyasası Kurulu (SPK), şirketlerin fiili dolaşımdaki pay oranlarının hesaplanmasıyla ilgili değişiklikler yaptı.
Pay sahipliği bildirim sınırı yüzde 3’e indirildi
Yapılan düzenleme ile 11 Eylül 2026 itibarıyla borsa işlem gören bir ihraççının sermayesindeki payların veya oy haklarının belirli bir orana ulaşması ya da bu oranın altına düşmesi durumunda yapılacak açıklamalarda bildirim sınırı yüzde 3 olarak uygulanacak. Daha önce bu oran yüzde 5 olarak belirlenmişti.
Bu düzenleme ile birlikte MKK tarafından yayımlanan pay sahipliği tablolarının kapsamı da değişecek. Borsa İstanbul’da işlem gören şirketlerin sermayesinin en az yüzde 3 veya daha fazla paya veya oy hakkına sahip gerçek ve tüzel kişiler tabloda gösterilecek. Ayrıca, serbest fonlar ve diğer halka açık şirketler ile dolaylı yoldan yüzde 10 veya daha fazla paya sahip olan gerçek ve tüzel kişiler ayrı bir tabloda yer alacak. Bu tablolar, herhangi bir değişiklik durumunda MKK tarafından anında güncellenecek.
SPK, MKK tarafından açıklanacak dolaylı pay sahipliği verilerinin kapsamına da bir sınırlama getirdi. Bu veriler, dolaylı pay sahipliğine ilişkin değerlendirme gerektiren düzenlemelerde doğrudan esas alınamayacak ve yalnızca mal varlığı haklarına ilişkin bilgi sunma amacı taşıyacaktır.
Fiili dolaşım hesabında yeni dönem
İkinci ilke kararı kapsamında, Borsa İstanbul Pay Piyasası’nda işlem gören şirketlerde “fiili dolaşımdaki pay” kavramı ve hesaplama biçimi yeniden tanımlandı.
SPK’nın kararına göre, fiili dolaşımdaki pay, Borsa İstanbul Pay Piyasası’nda işlem gören şirketlerin halka açıklık oranlarını gösteren bir kavram haline geliyor. Fiili dolaşımdaki pay oranı ise MKK tarafından izlenebilen paylar üzerinden hesaplanacak. Fiili dolaşımdaki pay adetinin, MKK’nın izleyebildiği toplam pay sayısına bölünmesiyle fiili dolaşımdaki pay oranı belirlenecek.
Hangi paylar dolaşım hesabında yer almayacak?
Yeni hesaplama metodolojisinde bazı pay grupları fiili dolaşımdaki pay tanımının dışında tutulacak. Kamu tüzel kişiliğinin mülkiyetindeki paylar ve şirket kurucularının, konsolidasyona tabi ilişkili kuruluşların sahip olduğu paylar bu hesaplamaya dahil edilmeyecek.
SPK ilke kararları çerçevesinde gerçekleştirilen geri alım işlemleriyle elde edilen paylar da fiili dolaşım dışında tutulacaktır. Şirket sermayesinin yüzde 10 veya üzerinde paya sahip ortakların ellerindeki paylar da aynı kapsamda değerlendirilecektir.
Şirketin yönetim kurulu ve denetim kurulu üyeleri, genel müdür ve genel müdüre denk veya daha üst pozisyonlarda görev yapanların sahip olduğu paylar da fiili dolaşım hesaplamasına dahil edilmeyecek. Ayrıca, genel müdüre bağlı yönetim kadrosundaki üst düzey yöneticilerin payları da kapsamın dışında kalacaktır.
Şirketlerin vakıf ve sandıklarının sahip olduğu paylar da hesaplama dışında tutulacak. Sermaye piyasası mevzuatına göre özkaynak olarak verilenler, kredili işlemle alınanlar ya da teminat olarak İstanbul Takas ve Saklama Bankası A.Ş. piyasaları için verilen paylar da fiili dolaşım hesaplamasından hariç tutulacaktır.
Hukuken kısıtlı olan, alım satıma konu edilemeyen paylar ve hacizli paylar da fiili dolaşımdaki pay tanımına girmeyecektir.
Dolaylı pay sahipliği de göz önünde bulundurulacak
SPK’nın yeni düzenlemeleri çerçevesinde dolaylı sahiplikler de fiili dolaşım hesabında dikkate alınacaktır. Fiili dolaşım hesaplamasına dahil edilmeyen paylara sahip olan kişilerin, serbest ve/veya serbest özel fon katılma payları ile Borsa İstanbul’da işlem gören halka açık şirketlerdeki payları sonucunda sahip oldukları ihraççı paylarının ilgili fon veya halka açık şirketteki sahiplik oranına isabet eden kısmı da fiili dolaşım dışında olacaktır.
Şirket sermayesinin yüzde 10’undan fazla paya sahip ortakların belirlenmesinde bu kişilerin serbest ve/veya serbest özel fon katılma payları ile Borsa İstanbul’daki halka açık şirketler üzerindeki sahiplik oranları da dikkate alınacaktır.
Yurt dışındaki piyasalarda işlem gören paylar da fiili dolaşımdaki pay kategorisine dahil edilmeyecek.
Veriler günlük olarak hesaplanacak
Fiili dolaşımdaki pay sayısı ve oranı verileri, 11 Eylül 2026 tarihinden itibaren MKK tarafından günlük olarak hesaplanacak ve kamuya duyurulacaktır.
Borsa İstanbul’da işlem gören tüm şirketler, fiili dolaşım şartlarına uyan gerçek ve tüzel kişilerin kimlik ve unvan bilgilerini her ayın ilk iş günü MKK’ya bildirmekle yükümlü olacaktır. Bu konuda MKK yetkilendirilecektir.
MSCI Türkiye piyasalarını yakın takibe aldı
MSCI, 2026 piyasa sınıflandırma revizyonu sonuçlarını açıkladı. Türkiye piyasası, şeffaflık ve koordineli işlem endişeleri nedeniyle kasım ayına kadar yakından izlenecek.
