Orta Gelir Tuzağı Nedir? Detaylı Bilgilerle İnceleme
(Orta gelir tuzağı) Orta gelir tuzağı, orta gelir seviyesine ulaşmış ekonomilerin uzun süre bu seviyede kalarak bir üst seviye olan yüksek gelir seviyesine geçemediği durumu ifade etmektedir. Bu terim, Homi Kharas ve Indermit Gill adlı ekonomistlerin Dünya Bankası tarafından 2006 yılında yayımlanan bir kitapta ilk kez kullanılmıştır. Konunun önemi nedeniyle sonraki yıllarda yoğun bir şekilde tartışılmış, ancak orta gelir tuzağının hangi milli gelir seviyeleri arasında geçtiği konusunda kesin bir görüş birliği sağlanamamıştır. Bu bağlamda yaygın bir ölçüm yöntemi, ilgili ülkenin kişi başına milli gelirini ABD’nin kişi başına milli geliriyle karşılaştırmaktır. Benzer bir kıyaslama, AB’nin ortalama kişi başına milli gelir düzeyi üzerinden de yapılabilmektedir. Ancak cari kurlar üzerinden gerçekleştirilen hesaplamalar ile satın alma gücü paritesi kullanılarak yapılan hesaplamalar, oldukça farklı sonuçlar verebilir.
Eşikler ve kriterler üzerine görüş ayrılıkları bulunsa da, orta gelir tuzağının aşağıdaki nedenleriyle ilgili araştırmalar devam etmektedir.
- Bazı ülkelerde düşük tasarruf ve yatırım oranları, sürdürülebilir yüksek büyüme hızlarına ulaşılmasını engellemektedir.
- Sanayi üretimi ve ihracat içinde yüksek ve ortanın üzerinde teknolojik yoğunluğa sahip ürünlerin düşük seviyelerde kalması, cari işlemler ve dış ticaret açıklarını büyütmektedir. Bu açıkların, kısa vadeli portföy sermayesinin ülkeye girişiyle kapatılmaya çalışılması, kurların oynaklığını artırmakta ve enflasyonun düşmesini zorlaştırmaktadır.
- Bir ekonomide sektörler ve firmalar arasındaki verimlilik farklılıklarının yüksek olması da, yüksek büyüme oranlarına ulaşmayı ve gelişmiş ülkelere yetişmeyi zorlaştırmaktadır.
