Eko Sözlük

Mahreçler Kanunu Nedir? Mahreçler Kanunu Hakkında Kapsamlı Bilgi

(Law of Markets, Say’s Law) Mahreçler Kanunu, ünlü Fransız iktisatçısı Jean-Baptiste Say tarafından 19. yüzyılın başlarında formüle edilmiştir. O dönemde Klasik Ekol’ü temsil eden Malthus ve Ricardo, ekonomik gelişimin geleceği konusunda karamsar görüşlere sahipti. Malthus’un Nüfus Teorisi ve Ricardo’nun Rant Kanunu, ekonomik düşüncenin kötümser bir döneme girmesine yol açmıştı. Say, Mahreçler Kanunu ile ekonomik alanda İyimser Akım’ın temsilcisi olmuştur. Jean-Baptiste Say, “mahreç” terimini sürüm akıcılığı veya sürüm olanakları anlamında kullanmıştır.

Mahreçler Kanunu’nun doktrin tarihindeki önemini vurgulayan Keynes oldu. Keynes, Klasik Ekolü eleştirirken asıl hedef olarak Mahreçler Kanunu’nu belirlemişti. Bu kanunun temel fikri şöyle özetlenebilir: “Her mal kendi talebini yaratır.” Bir malın üreticileri, o işe yatırdıkları faktörler karşılığında bir gelir elde ederler. Bu gelir, ücret, sermaye faizi, girişimci kârı veya toprak rantı olabilir. Tam ve serbest rekabet koşullarında, üretilmiş malın yarattığı gelir, onun maliyeti veya fiyatına eşittir. Bir malı üretenler, aynı zamanda onu ödemeye yetecek bir satın alma gücü de yaratmış olmaktadırlar. Bu satın alma gücü, o malın veya eşdeğer diğer malların alım gücünü doğurur. Mal arzının kaynağı üretim, mal talebinin kaynağı ise gelirdir. Üretim gelirle eşitlendiğinde, arz ve talep birbirine eşit olup piyasa denge durumuna gelir. Arz ve talep eşit olduğunda, mallar alıcı bulur ve aşırı üretim riski ortaya çıkmaz.