Repo ve Ters Repo Nedir? Repo ve Ters Repo Hakkında Kapsamlı Bilgi

(Repurchase agreement and reverse repo) Repo, ilk bakışta paranın belirli bir vadede faizi ile birlikte alınması biçiminde algılanabilir. Ancak bu işlem, menkul değerlerin belirli bir vadede “geri alım taahhüdü” ile satışıdır. Repoyu gerçekleştiren taraf, parayı kullanan taraftır. Bono ve tahvil alım-satımı kesin bir nitelik taşırken, repoda durum farklılık gösterir. Repo, menkul değerin geçici bir süre için kiralanmasına benzer. Aynı zamanda, bankaların ve aracı kurumların portföylerindeki bono ve tahvilleri teminat göstererek müşterilerinden borç alması şeklinde de tanımlanabilir. Ancak müşteri, menkul değerleri genellikle teslim almaz. Vade geldiğinde, değerin geri alımı yapılır ve tasarruf sahibine anaparası ve işleyen faizi geri ödenir.

Repo, sabit getirisi ve kolayca nakde çevrilebilir olması nedeniyle özellikle iş dünyasında yaygın olarak kullanılır. Repo, yalnızca SPK’nın yetkilendirdiği bankalar ve aracı kuruluşlar tarafından gerçekleştirilmektedir. Bankalara göre repoda 1 gün ile 90 gün arasında vade belirlemek mümkündür. Vade sonu olarak iş günü seçilmektedir. Repo tutarının alt sınırı, her bankada farklılık gösterebilir. Otomatik repo talimatı verildiğinde, paranın vadesiz hesaplarda düşük faizle ve atıl halde kalması engellenir. İşlem saatleri genellikle öğle saatlerinden önce başlar. Ters repo işlemi, repo işleminin zıttıdır. Repo, bir menkul değerin (çoğunlukla bono-tahvil) geri alım vaadiyle satışıdır; ters repo ise bir menkul kıymetin geri satım vaadiyle alımını ifade eder. Pazar, işlemler sürekli müzayede yöntemine göre gerçekleştirilir ve repo emirleri ile ters repo emirleri eşleştirilir. Repo işlemleri genellikle Hazine bonosu ve devlet tahvili üzerinden yapılmaktadır.