İşgücü Nedir? İşgücü Hakkında Kapsamlı Bilgi

(Labour force) İşgücü istatistiklerinin temel noktası, doğal olarak nüfus sayısıdır. Nüfustan 15 yaş altındaki bireyler çıkarılınca çalışma çağındaki nüfus düzeyi belirlenir. Çalışma çağındaki nüfus içerisinden işgücüne dahil olmayanlar çıkarıldığında işgücü sayısı elde edilir. İşgücü sayısı, istihdam edilenler ile işsizlerin toplamından oluşur.

İşgücünün bileşenleri: İşgücü üzerine analizler yapılırken ve istihdam için önlemler alınırken tanımların dikkatli bir şekilde yapılması gerekmektedir. İşgücünün temel bileşenleri şunlardır:

Kurumsal olmayan nüfus: Okul, yurt, otel, çocuk yuvası, huzurevi, özel hastaneler, hapishane, kışla veya orduevinde ikamet edenler dışında kalan nüfustur.

Kurumsal olmayan çalışma çağındaki nüfus: Kurumsal olmayan nüfus içinde 15 yaş ve üstü bireyleri tanımlar.

İşgücü: İstihdam edilenler ve işsizlerin oluşturduğu tüm nüfusu kapsar.

İşgücüne katılma oranı: İşgücünün kurumsal olmayan çalışma çağındaki nüfus içindeki oranıdır.

İstihdam: İşbaşında olanlar ve iş başında olmayanlar grubundaki kurumsal olmayan çalışma çağındaki tüm nüfus, istihdam edilenlerdir.

İş başında olanlar: Referans döneminde en az bir saat bir ekonomik faaliyette bulunan, ücretli, maaşlı, yevmiyeli, kendi hesabına, işveren veya ücretsiz aile işçisi olan kişilerdir.

İş başında olmayanlar: İşi ile bağı devam eden, ancak referans haftasında çeşitli nedenlerden dolayı işinin başında bulunmayan, kendi hesabına çalışanlar ve işverenler istihdamda kabul edilir.

Özel durumlar: Ücretli ve maaşlı çalışanlar, referans döneminde işlerinin başında bulunmamaları durumunda işten üç ay içinde geri dönme niyetleri olmalı veya işten uzak kaldıkları süre boyunca maaşlarının en az yarısını veya daha fazlasını alıyor olmalıdır. Üretici kooperatifi üyeleri, belirli bir menfaat karşılığı çalışan çıraklar ve stajyerler de istihdam içinde sayılır.

İstihdam Oranı: İstihdamın, kurumsal olmayan çalışma çağındaki nüfus içindeki oranıdır.

Eksik istihdam: Uluslararası Çalışma Örgütü’nün belirlemeleri doğrultusunda bu kategori 2009’dan beri “zamana bağlı eksik istihdam” ve “yetersiz istihdam” olarak iki ana grupta ele alınmaktadır.

Zamana bağlı eksik istihdam: Referans haftasında istihdamda olan, esas işinde ve diğer işlerinde toplamda 40 saatten az çalışan, daha fazla süre çalışmak isteyen ve bu şartlar yerine geldiğinde çalışmaya başlayabilecek olan bireylerdir.

Yetersiz istihdam: Zamana bağlı eksik istihdam kapsamına girmeyen, referans haftasında istihdamda bulunup son 4 hafta içinde mevcut işini değiştirmek veya mevcut işine ek bir iş arayan ve böyle bir iş bulursa 2 hafta içinde çalışmaya başlayabilecek durumda olan bireylerdir.

Kayıt Dışı İstihdam: Referans haftasında yaptıkları işten dolayı herhangi bir sosyal güvenlik kurumuna kayıtlı olmayanlardır.

İşsiz: Referans döneminde istihdamda olmayan ve son 4 hafta içinde iş arama kanallarından en az birini kullanarak 2 hafta içinde işbaşı yapabilecek durumda olan 15 yaş ve üzerindeki bireyler işsiz nüfusa dahildir. Ayrıca, üç ay içinde başlayabileceği bir iş bulmuş olan ya da kendi işini kurmuş, fakat işe başlamak için çeşitli eksikliklerini giderme aşamasındaki kişiler de işsiz nüfus kapsamındadır. İşsiz nüfusun işgücü içindeki oranı, işsizlik oranı olarak adlandırılır.

İşgücüne dahil olmayanlar: İşsiz veya istihdamda bulunmayan, kurumsal olmayan çalışma çağındaki nüfus grubudur. İşgücüne dahil olmayanlar arasında ev işleriyle meşgul olanlar, emekliler, öğrenciler, çalışamaz halde bulunanlar ve mevsimlik çalışanlar da yer almaktadır.

İş aramayıp çalışmaya hazır olanlar: Çeşitli nedenlerle iş aramayan, ancak 2 hafta içinde işbaşı yapmaya hazır olduğunu belirten bireylerdir. Daha önce iş aradığı halde bulamayan veya kendi niteliklerine uygun bir iş bulabileceğine inanmadığı için iş aramayan, ancak işbaşı yapmaya hazır olduğunu beyan eden kişiler de bu gruba dahildir.