Eko Sözlük

Özel Çekme Hakları Nedir? Detaylı Bilgi ve Açıklamalar

(Özel Çekme Hakları: SDR) Uluslararası Para Fonu (IMF) tarafından, dünya ülkelerinin likidite gereksinimlerini karşılamak üzere otomatik bir çekme hakkı olarak oluşturulmuştur ve karşılığı olmayan bir uluslararası likidite kaynağıdır. Ülkelerin böyle bir hakka sahip olmaları için IMF’ye herhangi bir konvertibl döviz, altın ya da ülkenin kendi ulusal parasını ödeme zorunluluğu bulunmamaktadır. IMF üyesi ülkelerin SDR sistemine katılma hakları vardır, ancak katılmaları zorunlu değildir. SDR sistemini kabul eden ülkelerin bu sisteme ait işlemleri, IMF’de bir SDR hesabı aracılığıyla izlenmektedir. Fon kararıyla karşılıksız olarak yaratılan SDR, değerli metal altına çevrilemez. SDR’nin değeri, üye ülkeler arasında ödemelerde bir ödeme aracı olarak kabul edilmesinden kaynaklanır. Özel çekme hakları, hükümetler ve merkez bankaları arasındaki işlemlerde, ayrıca IMF ile hükümetler ve merkez bankaları arasındaki ilişkilerde de kullanılmaktadır. Her ülkeye ne kadar SDR tahsis edileceği, ülkenin IMF’deki kotasının oranına bağlı olarak belirlenmektedir. SDR’ın hangi amaçlarla kullanılabileceği ise belirli hükümlere tabidir. SDR, IMF’ye üye ülkeler tarafından rezerv bileşimlerini değiştirmek amacıyla kullanılamamakta, fakat ödemeler dengesi ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla SDR’dan yararlanılmaktadır.